Khaosai Thapklo Phittaya School

โรงเรียนเขาทรายทับคล้อพิทยา อำเภอทับคล้อ จังหวัดพิจิตร

สมบัติของสารไอออนิก

2. สารประกอบไอออนิก

สารประกอบไอออนิก (Ionic Compound)
เป็นสารประกอบที่เกิดจากแรงยึดเหนี่ยวทางไฟฟ้าที่มีประจุตรงกันข้ามกันระหว่างประจุบวกดึงดูดกับประจุลบ ซึ่งประจุบวกเกิดจาก
ธาตุโลหะให้อิเล็กตรอนกลายเป็นไอออนบวก และประจุลบเกิดจากธาตุอโลหะรับอิเล็กตรอนกลายเป็นไอออนลบ ไอออนบวกของโลหะ
จะเกิดแรงดึงดูดกับไอออนลบของอโลหะในอัตราส่วนที่ทำให้เป็นกลาง เกิดเป็นผลึกของสารประกอบไอออนิก
1) การเกิดสารประกอบไอออนิก
สารประกอบไอออนิกเกิดจากการรวมตัวระหว่างโลหะกับอโลหะ ซึ่งมีขั้นตอนดังนี้
1. โลหะ ---> ให้อิเล็กตรอน ---> เปลี่ยนไปเป็นไอออนบวก
2. อโลหะ ---> รับอิเล็กตรอน ---> เปลี่ยนไปเป็นไอออนลบ
3. ไอออนบวกของโลหะจะเกิดแรงดึงดูดกับไอออนลบของอโลหะในอัตราส่วนที่ทำให้เป็นกลาง เกิดเป็นผลึกของสารประกอบ
ไอออนิก


ภาพที่ 6 แรงดึงดูดของประจุไฟฟ้า

ตารางที่ 2 แสดงตัวอย่างไอออนของธาตุโลหะและธาตุอโลหะ

ธาตุโลหะ ธาตุอโลหะ
สัญลักษณ์ ชื่อธาตุ หมู่ธาตุ ที่ให้ ไอออนบวก สัญลักษณ์ ชื่อธาตุ หมู่ธาตุ ที่รับ ไอออนลบ
Li ลิเทียม 1 1 Li+ F ฟลูออรีน 7 1 F-
Na โซเดียม 1 1 Na+ Cl คลอรีน 7 1 Cl-
K โพแทสเซียม 1 1 K+ Br โบรมีน 7 1 Br-
Mg แมกนีเซียม 2 2 Mg2+ I ไอโอดีน 7 1 I-
Ca แคลเซียม 2 2 Ca2+ O ออกซิเจน 6 2 O2-
Al อะลูมิเนียม 3 3 Al3+ S กำมะถัน 6 2 S2-


ตัวอย่าง โลหะโซเดียมทำปฏิกิริยากับอโลหะคลอรีนได้สารประกอบโซเดียมคลอไรด์

ที่มา http://www.pantown.com/


ตัวอย่างการเกิดสารประกอบไอออนิก

ตัวอย่างที่ 1 โลหะแมกนีเซียมทำปฏิกิริยารวมกับโลหะออกซิเจน ได้สารประกอบแมกนีเซียมออกไซด์


ตัวอย่างที่ 2 โลหะแคลเซียมทำปฏิกิริยารวมกับอโลหะคลอรีน ได้สารประกอบแคลเซียมคลอไรด์


ตัวอย่างที่ 3 โลหะโซเดียมทำปฏิกิริยารวมกับอโลหะออกซิเจน ได้สารประกอบโซเดียมออกไซด์


ภาพที่ 7 ผลึกเกลือแกง (NaCl) เป็นตัวอย่างหนึ่งของสารประกอบไอออนิก

2) สมบัติของสารประกอบไอออนิก
สารประกอบไอออนิกประกอบด้วยไอออนบวกกับไอออนลบ ยึดเหนี่ยวกันด้วยแรงดึงดูดระหว่างประจุไฟฟ้าต่างชนิดกัน ซึ่งมีความแข็งแรงมาก ทำให้ไอออนอยู่ชิดกันและมีแรงดึงดูดทุกทิศทาง ไม่เคลื่อนที่ จึงมีสถานะเป็นของแข็ง และมีสมบัติบางประการที่น่าสนใจ ดังนี้
1. มีสถานะเป็นของแข็งแต่เปราะ
2. ไม่ติดไฟหรือลุกไหม้
3. จุดเดือดจุดหลอมเหลวสูงมาก ส่วนใหญ่เกิน 300 0C
4. สถานะของแข็งไอออนไม่เคลื่อนที่ไม่นำไฟฟ้า แต่เมื่อหลอมเหลวจะนำไฟฟ้าได้
5. บางชนิดละลายน้ำได้ เช่น เกลือแกง (NaCl) บางชนิดไม่ละลายน้ำ เช่น หินปูน (CaCO3)

6. สารประกอบไอออนิกที่ละลายน้ำได้ จะนำไฟฟ้าได้ดี เนื่องจากการแตกตัวเป็นไอออนบวก และไอออนลบในน้ำ
ไอออนเคลื่อนที่ได้จึงนำไฟฟ้าได้

ภาพที่ 8 การละลายน้ำของสารประกอบไอออนิก

3) ประโยชน์ของสารประกอบไอออนิกที่พบในชีวิตประจำวัน

ตารางที่ 3 แสดงประโยชน์ของสารประกอบไอออนิก

สารประกอบไอออนิก สูตรเคมี การใช้ประโยชน์
เกลือแกง NaCl ใช้ปรุงรสอาหาร ถนอมอาหาร เป็นสารตั้งต้นในการผลิต
- โซเดียมไฮโดรเจนคาร์บอเนต (NaHCO3) หรือโซดาทำขนม
-โซเดียมคาร์บอเนต (Na2CO3) หรือโซดาแอซ
-โซเดียมไฮดรอกไซด์ (NaOH) หรือโซดาไฟ และไฮโดรเจนคลอไรด์ (HCl)
- ในต่างประเทศใช้ NaCl สำหรับละลายน้ำแข็งในหิมะ
- เป็นสารจำเป็นในร่างกาย คือ Na+ เป็นส่วนประกอบของของเหลวในร่างกาย
ด่างทับทิม KMnO4 ใช้ละลายน้ำแช่ผักหรือสิ่งของเพื่อฆ่าเชื้อโรค
โซเดียมคาร์บอเนต
หรือโซดาแอซ Na2CO3 ใช้แก้น้ำกระด้าง ใช้ในอุตสาหกรรมปิโตรเคมีอุตสาหกรรมผงซักฟอก ทำแก้ว
หินปูน CaCO3 เป็นวัสดุที่ใช้ในการก่อสร้างอาจเรียกปูนมาร์ล ใช้แก้ความเป็นกรดของดิน
โซดาทำขนม(ผงฟู) NaHCO3 ใช้ทำขนมปังให้ฟู
โซดาไฟ NaOH ใช้ในอุตสาหกรรมทำสบู่และน้ำยาฟอกจางสี ผงชูรส
โพแทสเซียมไอโอไดด์ KI ใช้ผสมทำเกลือไอโอดีนหรือเกลืออนามัย
โพแทสเซียมไอโอเดต KIO3 ใช้ผสมทำเกลือไอโอดีนหรือเกลืออนามัย
ปูนดิบ CaO ใช้ลดความเป็นกรดในดิน
แคลเซียมคลอไรด์ CaCl2 ใช้เป็นสารดูดความชื้น ใช้ในเครื่องทำความเย็นในอุตสาหกรรมห้องเย็น
ใช้ทำฝนเทียม
โพแทสเซียมคลอไรด์ KCl ใช้ทำปุ๋ย
แอมโมเนียมคลอไรด์ NH4Cl ใช้เป็นน้ำประสารดีบุก ใช้เป็นอิเล็กโทรไลต์เซลล์ถ่านไฟฉาย
โซเดียมคลอเรต NaClO3 ใช้เป็นสารฟอกสี ฟอกขาวเยื่อกระดาษ ใช้ฆ่าแบคทีเรีย และสาหร่ายในน้ำประปา
และในน้ำสระ
แคลเซียมฟอสเฟต Ca3(PO4)2 อยู่ในกระดูก มีประโยชน์ใช้ทำปุ๋ยซึ่งอยู่ในรูป Super phosphate
ดีดีที ซับซ้อนมาก ใช้เป็นยาฆ่าแมลง (ปัจจุบันเป็นสารต้องห้าม)
ฟรีออน หรือสาร CFC ซับซ้อนมาก ใช้ทำความเย็น เป็นตัวขับดันกระป๋องสเปรย์
โบรโมคลอโร
ไดฟลูออโรมีเทน ซับซ้อนมาก เป็นสารที่ใช้ดับเพลิงในรถยนต์ และเครื่องบิน
แคลเซียมซัลเฟต CaSO4.2H2O มีอยู่ในธรรมชาติในชื่อ ยิปซัม ใช้ในการกสิกรรมเพื่อทำให้ดินดี และยังใช้ในอุตสาหกรรมทำปูนปลาสเตอร์
สารส้ม Al2O3.14H2O ใช้แกว่งน้ำให้ตกตะกอน
จุนสี CuSO4.5H2O เป็นสารประกอบที่สำคัญของทองแดง บางทีเรียกว่า Blue Vitriol
มนุษย์ใช้จุนสีฆ่าเห็ดรา (Fungicide) ฆ่าเชื้อโรคจัดเป็นพวกยาประเภท Germicide

ที่มา : http://static.sanook.com/classified/category


ภาพที่ 9 ตัวอย่างประโยชน์จากสารประกอบ


คำถาม
1. .สารประกอบไอออนิกประกอบด้วยอะไร

2. ไอออนิกเกิดจากการรวมตัวระหว่างอะไร

Views: 13908

Comment

You need to be a member of Khaosai Thapklo Phittaya School to add comments!

Join Khaosai Thapklo Phittaya School

Comment by สุรีย์ภรณ์ คงสุข on October 1, 2010 at 11:48am
1. โลหะแมกนีเซียมทำปฏิกิริยารวมกับอะไร
ตอบ ทำปฏิกิริยารวมกับโลหะออกซิเจน ได้สารประกอบแมกนีเซียมออกไซด์
2. โลหะแคลเซียมทำปฏิกิริยารวมกับ
ตอบ ทำปฏิกิริยารวมกับอโลหะคลอรีน ได้สารประกอบแคลเซียมคลอไรด์
อะไร
Comment by wanida_4.3 on October 1, 2010 at 11:42am
1ตอบ ทำปฏิกิริยารวมกับโลหะออกซิเจน ได้สารประกอบแมกนีเซียมออกไซด์

2ตอบ ทำปฏิกิริยารวมกับอโลหะคลอรีน ได้สารประกอบแคลเซียมคลอไรด์

น.สวนิดา เหลือจาด ม4/3 เลขที่20
น.สพรรษา สังฆคุณ ม4/3 เลขที่19

Members

Facebook -Khtp

© 2014   Created by Khaosai Thapklo Phittaya School.   Powered by

Badges  |  Report an Issue  |  Terms of Service